Mbahet mbledhja e rregullt e Këshillit të BPRM-së

Shkup, 26 korrik viti 2018

Këshilli i Bankës Popullore të Republikës së Maqedonisë sot mbajti mbledhjen e rregullt, në të cilën u shqyrtua dhe miratua Raporti më i ri tremujor, ku përsëri u theksua se pas lehtësimit të politikës monetare në fund të tremujorit të parë, norma bazë e interesit mbeti e pandryshuar në nivelin e 3,00%. Në tregun valutor, edhe gjatë tremujorit të dytë të këtij viti zhvillimet ishin të favorshme, me që BPRM vazhdoi të intervenoi me neto blerje të valutave të huaja nga bankat mbështetëse. Rezervat valutore edhe në tremujorin e dytë regjistruan rritje dhe sipas të gjithë treguesve për mjaftueshmëri ata vazhdojnë të jenë në zonë të sigurt. Zhvillime të favorshme u regjistruan edhe në bazën depozituese të bankave e cila edhe gjatë kësaj periudhe rritet me shpejtësi.

Gjatë shqyrtimit të Raportit u nënvizua se sa u përket burimeve të rreziqeve, nuk janë konstatuar ndryshime më të mëdha në krahasim me parashikimet e muajit prill. Megjithatë, rreziqet nga ambienti i jashtëm, gjatë tremujorit, u vlerësuan si diçka më të pafavorshëm, kryesisht si pasojë e pasigurisë rreth efekteve mbi rritjen globale ekonomike nga proteksionizmi në rritje dhe rritjes së përforcuar të çmimeve të naftës në tregjet botërore. Rreziqet lidhur me ambientin në vend u vlerësuan si më pak të theksuara në raport me periudhën paraprake.

Në mbledhje u konkludua se krahasimi i treguesve të fundit makroekonomikë të ekonomisë së vendit me dinamikën e tyre të projektuar brenda ciklit të projeksioneve të muajit prill tregoi devijime të caktuara. Kjo, para së gjithash, lidhet me aktivitetin ekonomik, duke pasur parasysh të dhënat fillestare për PBB-në në tremujorin e parë të vitit 2018. Por, në të njëjtën kohë u potencua se edhe pse të dhënat e disponueshme për tremujorin e dytë nuk janë të shumënumrëta dhe në të njëjtën kohë divergjente, kryesisht tregojnë një gjendje pak më të favorshme në ekonomi në krahasim me tremujorin e parë.

Gjatë periudhës prill-qershor të këtij viti, norma e inflacionit ishte mesatarisht 1,5%, në bazë vjetore, në masë më të madhe si rezultat i rritjes së inflacionit bazë, por kontribut pozitiv kishin edhe komponenti ushqimor dhe energjetik. Në Raport vërehet se inflacioni në tremujorin e dytë të vitit është nën të priturën për tremujorin brenda projeksionit të muajit prill, që bashkë me korrigjimin ritës të pritjeve për çmime importuese tregon rreziqe të balancuara për inflacionin e projektuar për vitin 2018.

Të dhënat për sektorin e jashtëm të prezantuara në Raportin tremujorë, të shikuara përmes pozicionit të bilancit të pagesave, tregojnë mungesën e mosbalanceve dhe pozitë të jashtme relativisht më të favorshme të ekonomisë. Në tremujorin e parë, deficiti në llogarinë rrjedhëse u ruajt në nivel relativisht të ulët diku 1,5% të PBB-së. Nga ana tjetër, prurjet neto brenda llogarisë financiare arritën 4% të PBB-së, që paraqet realizim më të favorshme në krahasim me pritjet e muajit prill. Këto zhvendosje në bilancin e pagesave çojnë në rritje të rezervave valutore në tremujorin e parë, e cila vazhdoi edhe në tremujorin e dytë të vitit, gjatë zhvillimeve të favorshme në tregun valutor dhe blerjeve neto të valutave të huaja nga ana e BPRM-së.

Gjatë shqyrtimit të Raportit, veçmas u theksua se gjatë tremujorit të dytë të këtij viti, aktiviteti kreditues i sektorit bankar regjistroi rritje, ku kontribut më të madh në rritjen e aktivitetit në tregun e kredisë kishte sektori “amvisëri”. Megjithatë, në të njëjtën kohë, edhe kreditimi i sektorit të korporatave ishte gjithashtu solid dhe kishte kontribut të lartë në ndryshimin tremujor të aktivitetit në tregun e kredisë. Në bazë vjetore, rritja e kredive në fund të tremujorit të dytë arriti 6,3%.

Sa u përket burimeve të financimit, baza depozituese gjithashtu regjistroi rritje të përshpejtuar. Rritja vjetore e totalit të depozitave në fund të muajit qershor arriti 10,5% që është mbi projeksionin e fundit prej 7,4%. Përshpejtimi i rritjes së depozitave në tremujorin e dytë del nga depozitat e ndërmarrjeve, me kontribut të mëtejmë pozitiv të depozitave të amvisërive. Pritet që trendet pozitive në bazën depozituese të bankave të vazhdojnë edhe gjatë periudhës në vazhdim, duke siguruar burime stabile të financimit të rritjes së kredive, të cilat sipas projeksionit të muajit prill, në dy vitet e ardhshme do të lëvizi midis 6,5% dhe 7,7%.

Në mbledhje u konstatua se edhe pse treguesit e fundit makroekonomikë dhe vlerësimet në segmente të caktuara tregojnë devijime të caktuara në raport me dinamikën e projektuar, ata, aktualisht nuk shkaktojnë ndryshime më të mëdha në perceptimet për ambientin në të cilin zbatohet politika monetare Pritet që ekonomia e vendit edhe më tej të përkrahet nga aktiviteti kreditus i bankave, me mungesë të shtypjeve të inflacionit dhe ruajtjen e pozitës së jashtme më të favorshme e cila do të mundësojë ruajtjen e rezervave valutore në zonë të sigurt. Në të njëjtën kohë u theksua se BPRM edhe më tej me kujdes do t’i përcjelli gjendjet dhe zhvillimet në ekonominë e vendit dhe veçanërisht në ambientin e jashtëm, si burim i rreziqeve të mundshme, me qëllim të përshtatjes në kohë dhe të duhur të politikës monetar për realizim të suksesshëm të qëllimeve monetare. 

Këshilli shqyrtoi edhe çështje tjera brenda juridiksionit të tij.